Berekenen
Reken op ruwweg 40 W per m² bij een goed geïsoleerde woning, 65 W per m² bij een gemiddelde en 90 W per m² bij een matig geïsoleerde. Voor 150 m² gemiddeld geïsoleerd kom je dus rond 10 kW. Sanitair warm water komt daar bovenop, maar dat vang je beter op met een boilervat dan met extra vermogen.
- Een te groot toestel schakelt voortdurend aan en uit en verbruikt méér
- Vloerverwarming op 35 °C levert een seizoensrendement rond 4
- Gewone radiatoren op 70 °C drukken dat richting 2,5
- Een echte berekening gebeurt per ruimte, niet op het totaal
Vul je oppervlakte, isolatieniveau en afgiftesysteem in. Je krijgt het indicatieve vermogen in kW, het verwachte seizoensrendement en een waarschuwing als je systeem overgedimensioneerd dreigt te raken.
Vul je gegevens in en klik op Bereken.
Waarom groter niet veiliger is
Bij een gasketel is een ruime marge weinig problematisch: de brander moduleert of schakelt gewoon vaker. Bij een warmtepomp werkt dat anders. Een overgedimensioneerd toestel bereikt de gevraagde temperatuur te snel, valt stil, en start kort daarna weer op. Dat pendelen kost rendement en levensduur, want elke start belast de compressor en verbruikt onevenredig veel.
Een correct gedimensioneerde warmtepomp draait lange, rustige cycli op een deel van haar vermogen. Dat is precies waar het rendement zit. Te veel vermogen kopen is dus dubbel verlies: duurder in aankoop en duurder in verbruik.
De rekenregel
Het uitgangspunt is het specifieke warmteverlies van je woning, uitgedrukt in watt per vierkante meter. Dat loopt van ongeveer 20 W/m² bij een passiefwoning tot 120 W/m² bij een ongeïsoleerde woning. Vermenigvuldig dat met je oppervlakte en je hebt een orde van grootte.
Twee correcties maken het realistischer. De vormfactor: een appartement met één buitengevel verliest minder dan een vrijstaande woning met vier gevels en een volledig blootgesteld dak. En de plafondhoogte: je verwarmt volume, geen vloeroppervlak, dus boven 2,7 meter komt er evenredig bij.
Het afgiftesysteem bepaalt je factuur, niet je vermogen
Het benodigde vermogen hangt af van je woning. Het rendement waarmee je dat vermogen levert, hangt af van je afgiftesysteem. Vloerverwarming op 35 °C levert een seizoensrendement rond 4. Dezelfde warmtepomp die 70 °C moet maken voor krappe radiatoren zakt richting 2,5.
Concreet: dezelfde woning, hetzelfde toestel, en toch bijna dubbel zoveel elektriciteit. Dat is waarom een investering in grotere radiatoren zich vaak sneller terugverdient dan een duurdere warmtepomp.
Volgorde van werken
Isoleer eerst, dimensioneer daarna. Bereken je het vermogen op je huidige situatie en isoleer je nadien je dak, dan zit je met een toestel dat structureel te groot is voor de woning die je dan hebt. Dat is de meest gemaakte volgordefout, en ze is achteraf niet meer op te lossen zonder het toestel te vervangen.
Hoe berekenen we dit?
| Basisformule | vermogen in kW = oppervlakte × specifiek warmteverlies (W/m²) × vormfactor × hoogtefactor ÷ 1000 |
|---|---|
| Specifiek warmteverlies | 20 W/m² bij zeer goede isolatie tot 120 W/m² bij een ongeïsoleerde woning |
| Vormfactor | appartement 0,85 · rijwoning 0,9 · halfopen 1,0 · open bebouwing 1,15 |
| Hoogtefactor | boven 2,7 m rekenen we evenredig bij, want je verwarmt volume, niet oppervlakte |
| Sanitair warm water | geen vermogenstoeslag, wel een aanbevolen boilerinhoud van circa 50 liter per bewoner |
| Seizoensrendement | indicatieve SCOP per brontype, gecorrigeerd voor de aanvoertemperatuur van je afgiftesysteem |
Dit is een orde van grootte op basis van vuistregels. Een correcte dimensionering vraagt een warmteverliesberekening per ruimte volgens NBN EN 12831, inclusief controle of je radiatoren het vermogen kunnen afgeven bij lage temperatuur.
Veelgestelde vragen
Waarom is een te grote warmtepomp een probleem?
Een overgedimensioneerd toestel bereikt de gevraagde temperatuur te snel, valt stil en start kort daarna weer op. Dat heet pendelen, en het kost rendement en levensduur: elke start verbruikt onevenredig veel en belast de compressor. Een correct gedimensioneerd toestel draait lange, rustige cycli. Meer vermogen kopen is dus niet veiliger, het is duurder in aankoop én in verbruik.
Moet ik vermogen bijtellen voor sanitair warm water?
Meestal niet. Warm water vraagt kortstondig veel energie, maar dat vang je op met een voldoende groot boilervat dat buiten de piekmomenten opwarmt. Reken op ongeveer 50 liter per bewoner. Ga je wel vermogen bijtellen, dan riskeer je precies de overdimensionering die je wil vermijden.
Wat betekent SCOP precies?
De SCOP is het seizoensrendement: hoeveel eenheden warmte je gemiddeld over een heel stookseizoen krijgt per eenheid elektriciteit. Een SCOP van 4 betekent vier kilowattuur warmte per kilowattuur stroom. De COP daarentegen is een momentopname bij één specifieke temperatuur, en dus veel minder bruikbaar om systemen te vergelijken.
Waarom telt de vorm van mijn woning mee?
Warmte verdwijnt via je buitenschil. Een appartement met één buitengevel en verwarmde buren boven en onder verliest bij dezelfde oppervlakte veel minder dan een vrijstaande woning met vier gevels en een dak dat volledig aan de buitenlucht grenst. Vandaar de vormfactor in de berekening.
Wat als mijn woning nog geïsoleerd wordt?
Reken dan met het isolatieniveau ná de werken, niet ervoor. Isoleer eerst, dimensioneer daarna. Doe je het omgekeerd, dan zit je met een toestel dat na je isolatiewerken structureel te groot is — en dat is precies het scenario waarin warmtepompen slecht presteren.
Kan ik mijn bestaande radiatoren gebruiken?
Vaak wel, maar niet altijd allemaal. Een radiator die op 70 °C voldoende vermogen afgeeft, doet dat op 45 °C ongeveer half zo goed. In ruimtes waar de radiator ruim bemeten is, blijft dat volstaan. In de koudste kamers meestal niet. Een berekening per ruimte toont welke radiatoren vervangen moeten worden, en dat zijn er doorgaans minder dan mensen vrezen.
Een vuistregel volstaat niet om te bestellen
Deze tool geeft een orde van grootte. Een installateur berekent het warmteverlies per ruimte en controleert of je radiatoren dat vermogen ook effectief kunnen afgeven bij lage temperatuur. Ontvang vrijblijvend offertes uit je regio.
Ontvang mijn 3 offertes met warmteverliesberekening
