Berekenen
Reken op ongeveer 1,85 m² per paneel van 450 Wp op een hellend dak. Op 30 m² bruikbaar dakvlak passen dus grofweg 16 panelen, samen 7,2 kWp. In Vlaanderen levert dat op een zuidgericht dak van 35 graden zo'n 950 kWh per kWp per jaar, of ongeveer 6.800 kWh.
- Op een plat dak heb je ongeveer dubbel zoveel oppervlak nodig per paneel
- Oost-west levert circa 85 procent van zuid, maar spreidt de opbrengst over de dag
- Sinds de terugdraaiende teller weg is, telt zelfverbruik zwaarder dan totale opbrengst
- Schaduw van één schouw kan een hele reeks panelen terugbrengen
Vul je dakoppervlak, oriëntatie en helling in. Je krijgt het aantal panelen dat past, het vermogen in kWp en de verwachte jaaropbrengst, afgezet tegen je eigen verbruik.
Vul je gegevens in en klik op Bereken.
Van dakoppervlak naar opbrengst in drie stappen
De rekensom is eenvoudiger dan ze lijkt. Je deelt je bruikbare dakoppervlak door de ruimte die één paneel inneemt, je vermenigvuldigt het aantal panelen met hun vermogen, en je vermenigvuldigt dat vermogen met de opbrengst per kilowattpiek in Vlaanderen. Drie stappen, drie kengetallen.
Waar het misloopt, is bij het woord “bruikbaar”. Dakramen, schouwen, dakkapellen en de randzone van ongeveer veertig centimeter tellen niet mee. In de praktijk is het bruikbare vlak vaak twintig tot dertig procent kleiner dan het totale dakvlak.
Oriëntatie en helling: minder bepalend dan gedacht
Zuid op 35 graden is optimaal, maar de afwijking valt mee. Zuidoost en zuidwest leveren nog 95 procent. Oost en west zakken naar 85 procent — dat lijkt veel, maar het is de opbrengst van bijna zes panelen op zeven.
Bovendien is oost-west in de huidige marktsituatie vaak aantrekkelijker dan het lijkt. Zuid concentreert je productie rond de middag, oost-west spreidt ze over de ochtend en de avond. Sinds injectie weinig oplevert, is die spreiding meer waard dan de laatste vijftien procent opbrengst.
Waarom zelfverbruik nu de kern is
Met de digitale meter is de rekenlogica omgekeerd. Wat je zelf verbruikt op het moment dat je het opwekt, bespaart je de volle prijs per kilowattuur inclusief netkosten en heffingen. Wat je injecteert, levert een fractie daarvan op.
Dat verandert het advies. Vroeger legde je je dak vol en draaide je teller terug. Nu is het zinvoller om je installatie af te stemmen op je verbruiksprofiel, en te zorgen dat grote verbruikers — warmtepomp, boiler, elektrische wagen — draaien wanneer de zon schijnt. Een gemiddeld gezin zonder sturing verbruikt ongeveer dertig procent van de eigen productie zelf; met een warmtepomp en slimme sturing loopt dat richting zestig procent.
Schaduw is de onderschatte spelbreker
Panelen die in serie geschakeld zijn, worden beperkt door het zwakste paneel. Eén schouw die tussen tien en twaalf uur een schaduw over twee panelen legt, kan de opbrengst van de hele reeks terugbrengen. Power optimizers of micro-omvormers laten elk paneel afzonderlijk werken en beperken die schade. Op een dak met schaduwvlekken is die meerkost bijna altijd verantwoord.
Hoe berekenen we dit?
| Ruimte per paneel | 1,85 m² inclusief montagemarge; op een plat dak rekenen we een factor 2 door de tussenruimte tussen frames |
|---|---|
| Basisopbrengst | 950 kWh per kWp per jaar bij zuid, 35 graden helling, onbeschaduwd |
| Oriëntatiefactor | zuid 100% · zuidoost en zuidwest 95% · oost en west 85% · noord 55% |
| Hellingfactor | vlak 88% · 15° 96% · 30 tot 35° 100% · 45° 98% · 60° 90% |
| Schaduwverlies | licht 8% · matig 20% · zwaar 40% |
| Zelfverbruik | indicatief 30% zonder sturing, tot 60% met warmtepomp of elektrische wagen |
Deze raming gebruikt gemiddelde kengetallen voor Vlaanderen. De werkelijke opbrengst hangt af van je exacte schaduwprofiel, de kwaliteit van de omvormer en de temperatuur van je panelen. Laat het dak ter plaatse opmeten voor je bestelt.
Veelgestelde vragen
Hoeveel ruimte neemt één zonnepaneel in?
Een gangbaar paneel meet ongeveer 1,75 op 1,13 meter, goed voor bijna 2 m². Reken met 1,85 m² per paneel inclusief montagemarge. Op een plat dak heb je ongeveer het dubbele nodig, omdat de frames uit elkaar moeten staan zodat de ene rij de andere niet beschaduwt.
Is oost-west echt slechter dan zuid?
Per paneel wel, ongeveer 85 procent van de opbrengst. Maar oost-west spreidt de productie over de dag in plaats van ze rond de middag te concentreren, wat je zelfverbruik verhoogt. Sinds de terugdraaiende teller verdwenen is en injectie weinig oplevert, weegt dat voordeel zwaar. Op een plat dak krijg je er bovendien meer panelen op.
Waarom is zelfverbruik nu belangrijker dan opbrengst?
Met de digitale meter betaal je voor wat je afneemt en krijg je een veel lagere vergoeding voor wat je injecteert. Elke kilowattuur die je zelf gebruikt op het moment dat je hem opwekt, is dus meer waard dan een kilowattuur die je op het net zet. Daarom is een installatie afstemmen op je verbruiksprofiel zinvoller dan je dak maximaal volleggen.
Hoe erg is schaduw van één schouw?
Erger dan je verwacht. Panelen in een reeks worden traditioneel beperkt door het zwakste paneel, dus één beschaduwd paneel kan een hele string terugbrengen. Power optimizers of micro-omvormers beperken die schade door elk paneel apart te laten werken. Bij een dak met schaduwvlekken is dat meestal de meerkost waard.
Moet ik mijn dak volledig vol leggen?
Niet noodzakelijk. Een installatie die veel meer produceert dan je zelf kan verbruiken, injecteert het overschot tegen een lage vergoeding. Beter is af te stemmen op je verbruik, eventueel met een thuisbatterij of een sturing die je warmtepomp of boiler overdag laat draaien. Plan je later een warmtepomp of elektrische wagen, reken dat dan wel mee.
Kan mijn dak het gewicht dragen?
Een installatie weegt grofweg 15 tot 20 kg per m². De meeste hellende daken in goede staat dragen dat vlot. Bij een plat dak met ballastframes loopt het gewicht hoger op, en bij oudere houten constructies of daken met vochtschade is een controle door een stabiliteitsingenieur aangewezen.
Hoelang gaan zonnepanelen mee?
Panelen hebben doorgaans een vermogensgarantie van 25 tot 30 jaar, met een jaarlijkse degradatie van ongeveer 0,5 procent. Na 25 jaar leveren ze dus nog rond 85 procent. De omvormer is de zwakkere schakel: reken op vervanging na 10 tot 15 jaar, en houd daar rekening mee in je berekening.
Laat je dak ter plaatse opmeten
Dakramen, schouwen, dakkapellen en de draagkracht van je constructie bepalen mee hoeveel panelen er echt op kunnen. Een installateur meet dat op en berekent je opbrengst met je werkelijke schaduwprofiel. Ontvang vrijblijvend offertes uit je regio.
Ontvang mijn 3 offertes voor zonnepanelen
